HARPÍAS

Estes xenios alados eran fillas de Taumante- á súa vez fillo de Ponto (o Mar) e Xea (a Terra)- e de Electra, filla de Océano; irmá súa era Iris, a mensaxeira dos deuses. Pertencen por tanto á xeración divina preolímpica, como as erinias.
Son, como as serenas, monstros femininos híbridos, metade muller metade aves, provistas de agudas garras. Soense mencionar dúas: Aelo, "vento tempestuoso" e Ocípite, "voo veloz", aínda que á veces se menciona unha terceira, Celeno, "nube tormentosa". A súa morada nas illas Estrófades, no mar Exeo. Temibles raptoras de almas e nenos- de aí o seu nome-, represéntanse ás veces encol das tumbas, apoderándose do espírito do morto e levándoo nas súas garras.
A lenda na que desempeñan o papel máis destacado é a do rei Fineo, a quen os Argonautas liberaron da persecución destes monstros. En efecto, cando Jasón e os seus compañeiros fixeron escala en Tracia, atoparon ó seu rei baixo o peso dunha terrible maldición: Fineo, que era adiviño, ousara penetrar certos secretos e Zeus, para castiga-lo seu atrevemento, non só o deixara cego senón que ademais ordenara ás Harpías que o acosaran sen piedade, de tal modo que cada vez que o rei tentaba alimentarse estas se lanzasen sobre as súas viandas e se as arrebataban ou ben as ensuciaban cos seus excrementos. Foron os dous fillos de Bóreas, Calais e Zetes, membros da expedición, os que conseguiron expulsar definitivamente ós monstros, librándoo da maldición. En agradecemento, o rei revelou ós Argonautas como prosegui-lo seu periplo.
Por último, unha tradición refire que as harpías, unidas ó deus-vento Céfiro, concibiron ós dous cabalos divinos de Aquiles e ós dos Dioscuros, Cástor r Pólux, reputados por seren tan rápidos como o vento.

Lingua
Na lingua española e galega, existen dúas ortografías distintas para esta palabra: arpías e Harpías, aínda que soe preferirse o uso da primeira forma. O nome xenérico destes monstros míticos, utilizado en singular como nome común, arpía, designa en sentido figurado a unha persoa de carácter eslamiado, malvado e rapaz e debe relacionarse con outros nomes comúns do mesmo rexistro procedentes da mitoloxía como, furia ou hidra. Resulta curioso observar que todos eles deron lugar a formacións expresivas do tipo poñerse como unha. (arpía, furia, hidra), que son practicamente sinónimas e significan enfadarse de forma violenta, coa diferencia de que a expresión ser una arpía se aplica exclusivamente ás mulleres.
Por outra parte, o termo arpía, como o de furia, designa tamén a un xénero de morcegos.

Iconografía.
Harpía roubando un neno, relevo grego, Londres.

Cine
En Jasón e os Argonautas, de Donald Chaffey (1963) amósase o seu combate con estes.