O VOITRE

Nome común de dous grupos de aves de presa diúrnas (*Falconiformes) de gran tamaño, pero que non están estreitamente relacionados. Os voitres do Novo Mundo, que só existen en América, constitúen unha familia primitiva : a dos catártidos. Os do Vello Mundo, que viven nas zonas máis temperadas de Europa , Asia e África, son unha rama da gran familia dos accipítridos, e os seus parentes máis próximos son algunhas especies de aguias.

| Nembargantes, tódolos voitres teñen en común varias características, probablemente debidas a unha evolución converxente. A cabeza e o colo están parcial ou completamente pelados, acaso por alimentarse de animais mortos e furgar nas súas entrañas.

O colo é tanto máis longo e pelado canto meirande é o tamaño das presas. Posto que, salvo algunhas excepcións, non matan eles mesmos as súas víctimas, carecen de garras poderosas; as que teñen son curtas e romas, máis adaptadas para andar que para matar. Algúns posúen linguas especializadas que lles permiten alimentarse con rapidez da carne donda e quizais extrae-lo medula dos osos. Todos son de gran tamaño e están adaptados para voar a gran altura. Entre os voitres do Novo Mundo figuran os cóndores, que son as maiores aves voadoras , pero algunhas das especies do Vello Mundo non lles van á zaga, con máis de 6,5 kg. de peso e 2,5 m de envergadura. A máis pequena, pero non a máis feble, é o alimoche común, Neophron pernopterus.

Os voitres do Novo Mundo diferéncianse das especies do Vello na posesión de orificios nasais "accesibles", que se abren a través da punta do pico. O dedo posterior é rudimentario e está colocado máis alto que os tres dianteiros. Posúen grandes cavidades olfativas e, aparentemente, un certo sentido do olfato, aínda que non o usan para localiza-las presas. | Voitre leonado

En América localizáronse ás veces escapes en canalizacións de gas gracias a observa-lo voo dos voitres en torno a estas, sen dúbida atraídos polo mal olor dunha ínfima cantidade de materia química engadida ó gas. Hai sete especies de voitres do Novo Mundo: dous grandes cóndores. Vultur e Gymnogyps; o abráiante voitre real, Sarcorhamphus papa, a súa plumaxe adulto é pardo e branco, coa pel espida da cabeza e do colo de vivas cores alaranxados, vermellos, azuis e púrpuras; o voitre de colo vermello, Cathartes, e o zopilote (Coragyps atratus), ave de pequeno tamaño e moi abundante. Todos aliméntanse de carne, pero semella ser que o último come tamén vexetais podres ou moi maduros. Os voitres do Vello Mundo suman 13 especies, incluídas en oito xéneros, todos, menos un, monotípicos. Dúas delas, o alimoche común e o voitre barbado (Gypaetus bartatus) teñen máis plumas na cabeza e as súas garras son máis poderosas do corrente. Ámbalas dúas son aves admirables e especializadas. A primeira úsaas como ferramentas e a segunda, que é como unha versión alada da hiena, aliméntase principalmente de osos. O alimoche monxe, Necrosyrtes monachus, común en case toda o África subsahariana, é relativamente pequeno para ser un voitre, pero grande como ave. Aliméntase de prea e lixos, especialmente preto das vivendas humanas, e é o único voitre africano que se atopa a miúdo nas zonas de bosques. Os típicos voitres do xénero Gyps, gregarios e devoradores de prea, inclúen sete especies que viven en espacios abertos ou áreas montañosas, en todo o sur de Europa, en Asia e en África. En principio, estiveron divididos en dous xéneros: Pseudogyps, con dúas especies e Gyps, con cinco. Nembargantes, o voitre común indio Gyps indicus, presenta hábitos intermedios, polo que é preferible agrupalos a todos nun só xénero. Son coñecidos colectivamente como voitres de dorso branco e comúns. Finalmente, hai catro especies de voitres moi grandes, máis especializados e de hábitos máis solitarios: o voitre orelludo e o de cabeza branca, Torgos tracheliotus y Trigronoceps occipitalis, africanos e o voitre calvo, Sarcogyps calvus, asiático, que é negro, coa cabeza e o colo dun vermello brillante.
Os hábitos alimentarios das especies do Novo Mundo foron descritos menos detalladamente que os dos do Vello Mundo. Nembargantes, todos localizan as súas presas exclusivamente mediante a vista, e non co olfato. Probablemente posúen unha vista moi aguda, aínda que non tanto como a dalgunhas rapaces que se alimentan de pequenos animais en movemento. Os voitres poden ver grandes animais mortos, ou divisarse uns a outros, a distancias de varios quilómetros. Observan tamén a outras aves, e ata ós leóns e as hienas cando estes andan na procura de alimentos. Como localizan as súas víctimas mediante a vista, non o poden facer en zonas boscosas e, dado o seu pouco sentido do olfato, non atoparán un animal morto, aínda que este se atope nun espacio aberto, se está cuberto por algún mato ou por herbas. Polo xeral, só se alimentan durante o día, pero na India, tanto os voitres calvos como os de dorso branco Gyps bengalensis, fano á luz da lúa para aproveita-las víctimas abandonadas polos tigres.

En lugares onde cohabitan varias especies, como África e India, divídense en tres tipos ecolóxicos principais: os voitres gregarios, de gran tamaño (voitres comúns e de dorso branco), que se alimentan ata 100 ó mesmo tempo, de animais mortos; os voitres silandeiros, grandes e poderosos (Aegypius, Torgos, Sarcogyps), e os voitres pequenos e de pico feble, como os alimoches. | Voitre barbado

Os hábitos alimenticios de cada tipo son bastante diferenciados, o que permite que todos sobrevivan. Os grandes voitres sociais poden subdividirse ecoloxicamente en voitres de dorso branco (anteriormente Pseudogyps), que adoitan criar nas árbores, e os voitres comúns (Gyps), que o fan colonialmente e nas rochas. Nembargantes, o voitre indio, pertencente á última clase, cría tamén nas árbores. En xeral, só convive unha especie de cada un dos dous grupos ultimamente mencionados, pero no norte da India víronse tres especies das que crían nas rochas (B. himalayensis, G. fulvos y G. indicus) alimentándose ó tempo do mesmo animal morto, así como a dúas especies que criaban xuntas.
Os grandes voitres silandeiros cazan e descansan sós ou en parellas. Raramente reúnense en grupos de máis de dez. Sospeitase que matan algúns animais pequenos e desde logo, pitos, e incluso adultos, de flamenco. Cando advirten un cadáver, tórnanse moi agresivos, e incluso arrebatan anacos de carne a outros voitres (orelludos ou calvos) e penetran a través dunha gran masa destes para chegar ata a carne. O seu pico, groso e poderoso, permítelle esgazar peles e tendóns. Polo contrario, os voitres comúns e os de dorso branco aliméntanse de carnes tenras e de entrañas. A súa lingua ten forma tubular e efectúa un movemento dirixido cara atrás que lles permite tirar da carne ata introducila na garganta, e o seu colo e o seu pico son longos e delgados, aptos para penetrar por aberturas e ata dentro da cavidade do corpo da presa. Quizais os que máis se lles parecen neste aspecto son os cóndores do Novo Mundo. Os alimoches, de pico feble, non poden competir con ningunha das especies máis grandes, pero recollen os seus despoxos. O seu fino pico permítelle, por outra parte, atinxir partículas de carne que aquelas non poden conseguir por te-lo pico máis groso.
Alimoche
Os voitres gregarios comúns establecen unha xerarquía de dominio sobre os cadáveres. Os individuos máis famentos forzan o seu paso ata o alimento, con exhibicións a forza de empurróns, extensións das ás e estiróns de patas. O seu dominio dura pouco e a súa vantaxe reside na habilidade que teñan para tragarse a comida en corto tempo. Outros voitres esperan a ocasión de substituír ós dominantes e, xeralmente, adoita haber un ou dous grupos de aves, xa fartas, descansado nas proximidades. A miúdo aliméntanse dun mesmo animal morto ata cen voitres, que chegan a voar 160 quilómetros para chegar ata a comida. Non posúen territorios de alimentación, nin individuais nin de grupo.
Os voitre barbado e os alimoches comúns poden estar estreitamente achegados, pero ambos difieren moito, non só doutros voitres, senón entre si. O voitre barbado aliméntase de osos, como o seu nome indica. Lévaos ata unha certa altura voando en contra do vento para deixalos caer sobre unha pedra lisa escollida de antemán, e logo aterra, a favor do vento, para recolle-los anacos. Come tamén animais mortos e, quizais, vivos. O alimoche común, ademais de ser un devorador das lixos das cidades, é unha das poucas aves coñecidas que usan medios externos para procurarse alimento. Adoitan tirar pedras ós ovos de avestruz, para rompelos. Así mesmo recolle ovos máis pequenos, tomándoos e tirándoos sobre as rochas, e mata e devora as crías dalgunhas aves coloniais, como os pelicanos e os flamencos.

| Os voitres do Vello Mundo nidifican nas árbores ou nos bordes das rochas. Os do Novo Mundo, en cambio, non fan ningunha clase de niño e crían en covas, árbores ocos ou sobre o chan. Dos primeiros, os alimoches comúns e os voitre barbado aniñan en covas ou buratos dos acantilados, e os grandes voitres solitarios, aniñan un a un nas árbores, o mesmo que o alimoche monxe; os de dorso branco crían colonialmente nas árbores e os voitres comúns, coa excepción do indio, nos acantilados, formando colonias que chegan a estar composta por centos de individuos.

Todas estas aves poñen de un a dous ovos. As de maior tamaño, xeralmente un só. Os períodos de incubación e de aparición da pluma son sempre longos e ata longuísimos. Os ovos de alimoche monxe eclosionan ós 46 días; os do voitre, de colo vermello, dos 38 ós 41; os das especies de maior tamaño tardan máis de 50 días. Os pitos permanecen no niño durante tres meses ( ás veces catro e medio), polo menos dous das especies do Vello Mundo. Igual cás crías doutras aves de presa diúrnas, están cubertos de penuxe e completamente desvalidos. Adóitanlles saí-las plumas ós dous meses, pero despois permanecen no niño máis tempo que por exemplo, as aguias de tamaño similar. As especies que aniñan en zonas de clima temperado, como os voitres europeos e os do Himalaya, empezan a criar moi cedo, ás veces cando aínda hai neve. Desta maneira, os seus pitos xa voan e son capaces de competir cos adultos a principios do outono. Probablemente, os xoves son capaces de alimentarse por si mesmos tan pronto como poden voar ata un animal morto; pero é probable que os adultos sexan máis agresivos, de xeito que, cando os cadáveres son escasos, os xoves quizais teñan dificultades para obter alimento.
A pesares dos seus hábitos pouco atractivos, tódolos voitres son beneficiosos para o home posto que comen animais mortos que serían nocivos polo seu estado de putrefacción e lixos que darían lugar a pragas, como as de moscardas. Nembargantes, soen ser perseguidos polos granxeiros e gandeiros que cren que mataron tenreiros ou ovellas. Esta información pode ser certa nalgúns casos ( cando hai escaseza de cadáveres debido á boa administración das granxas ), pero case sempre é erróneo por completo. Aínda que os voitres ataquen nalgunha ocasión a algún cordeiro, en conxunto resultan beneficiosos e merecen ser protexidos.

FAMILIAS : catártidos e accipítridos. ORDEN: falconiformes. CLASE: aves.